Enpresek eskatzen duten zuzendari-profila gehiago aldatu da azken bost urteetan, aurreko hogeietan baino. Hau da bilaketa-prozesuen barrutik ikusten duguna.
Lidergoaren merkatuan benetan zer gertatzen ari den jakiteko modu bat dago: enpresek behar duten pertsona nola deskribatzen duten entzutea. Guk astero egiten dugu, eta gidoia aldatu egin da. Ez itxuraz: egituraz.
Lehen berritasuna jada eskatzen ez dena da. Sektore-ezagutza entziklopedikoa, hamarkadetan lehen iragazkia izan zena, postuak jaitsi da zerrendan. Enpresek ikasi dute sektoreko esperientzia hilabete gutxitan eskuratzen dela, baina eraldaketa bat lideratzeko gaitasuna ezin dela inprobisatu. Gero eta bezero gehiagok espresuki eskatzen digute beren industriatik kanpo begiratzeko.
Bigarrena moldakortasunaren pisua da. Kontseiluek jada ez dute bilatzen espezialista bikaina testuinguru egonkor baterako, testuinguru egonkorra desagertu egin delako. Azkar ikasteko, anbiguotasunean jarduteko eta ebidentzia berrien aurrean iritziz aldatzeko gai direla frogatu duten zuzendariak bilatzen dituzte. Ibilbide perfektu eta linealak gaur galdera gehiago sortzen ditu bihurguneak dituen karrerak baino, betiere bihurguneek irakurketa bat badute.
Hirugarrena da sakonena: kultura ebaluazioaren atal bigun bat izatetik irizpide erabakigarria izatera igaro da. Prozesu bat azken fasera teknikoki baliozkoak diren bi edo hiru hautagairekin iristen denean —eta ia guztiak horrela iristen dira—, erabakia kultura-egokitzapenaren eta taldea eraikitzeko gaitasunaren arabera hartzen da. Enpresek garesti ordaindu dute ikasgai hau: paperean bikaina den zuzendari batek erakunde oso bat desaktiba dezake.
Eta aurreko guztiak zeharkatzen dituen laugarren konstante bat dago: belaunaldien arteko kudeaketa. Lehen aldiz lau belaunaldi bizi dira elkarrekin plantilletan, lanari, autoritateari eta xedeari buruzko itxaropen desberdinekin. Bizikidetza horrek batu dezan lortzeko gai diren zuzendariak —haren marruskadura administratu beharrean— urriak dira, eta enpresek badakite.
Honek guztiak ez du esan nahi eskakizun teknikoa jaitsi denik. Ziurtzat jotzen dela esan nahi du. Finalera iristen diren hautagaien eta eskaintza jasotzen duenaren arteko aldea curriculumek jasotzen ez duten eremu batean jokatzen da gaur: irizpidea, norbere buruaren ezagutza eta besteak hobeak egiteko gaitasuna. Neurtzen zaila izateak ez du gutxiago erreal egiten. Horrexegatik existitzen da, hain zuzen, gure ogibidea.
